Καθιερώθηκε το 1977 με προεδρικό διάταγμα ως εθνική τοπική γιορτή στην μνήμη της Γυναίκας της Πίνδου, των Αξιωματικών Κωνσταντίνου Δαβάκη και Αλέξανδρου Διάκου και όλων των στρατευμένων παιδιών που θυσιάστηκαν για την πατρίδα κατά το έπος του 1940.

Στο ύψωμα του Προφήτη Ηλία της Φούρκας, κάθε χρόνο στις 20 Ιουλίου, γίνεται δοξολογία, επιμνημόσυνη δέηση και κατάθεση στεφάνων, παρουσία Υπουργών, βουλευτών, πολιτικών και στρατιωτικών αρχών.

Στη συνέχεια ακολουθεί ομιλία και αναπαράσταση της μεταφοράς των πολεμοφοδίων από Γυναίκες της περιοχής και του τραυματισμού του Κων/νου Δαβάκη.

Το μεσημέρι, στην κεντρική πλατεία του χωριού, ακολουθεί δεξίωση με το καλωσόρισμα των επισήμων από τον πρόεδρο της Κοινότητας, φαγοπότι με παραδοσιακά εδέσματα και ηπειρώτικοι χοροί και τραγούδια.

Μια παράδοση που έχει τις ρίζες της στα βάθη των αιώνων. Γιορτή για να τιμήσουμε την Μεγαλόχαρη Παναγιά αλλά και συνήθεια συγκέντρωσης των απανταχού Φουρκιωτών.

Την ημέρα αυτή γίνεται η καθιερωμένη λειτουργία στην κεντρική πλατεία του Αγίου Νικολάου και σε όλες τις αυλές των σπιτιών ψήνονται στη σούβλα τα ντόπια αρνιά. Το απόγευμα και το βράδυ όλοι συγκεντρώνονται στην πλατεία και στα μαγαζιά και γλεντούν μέχρι το πρωί.

Την επόμενη, 16 Αυγούστου, όλο το χωριό εκκλησιάζεται παρουσία του Μητροπολίτη Κόνιτσας. Ακολουθεί επιμνημόσυνη δέηση στο μνημείο της κεντρικής πλατείας και στη συνέχεια παραδοσιακοί χοροί με το χορευτικό συγκρότημα των Νέων της Φούρκας. Το πανηγύρι τελειώνει με ξεφάντωμα, μέχρι τις πρωινές ώρες, στα κέντρα του χωριού.

Βορειοανατολικά του χωριού υπάρχει η Ιερά Μονή Κλαδόρμης που ιδρύθηκε γύρω στο 1700 μ.Χ. σε υπάρχον κτίσμα που χρονολογείται από το 1200-1300 μ.Χ.

Από την παραμονή συρρέουν στο Μοναστήρι κάτοικοι από 7-8 χωριά για να γιορτάσουν τα Γενέθλια της Παναγιάς.

Η συσταθείσα επιτροπή αναβίωσης των εθίμων, που έγινε τα τελευταία χρόνια, έδωσε μια άλλη προοπτική στην εκδήλωση προσπαθώντας να αναβιώσει το προ πεντακοετίας έθιμο.

Την παραμονή το βράδυ γίνεται λιτανεία της εικόνας γύρω από την Μονή ενώ τα δωμάτια φιλοξενούν προσκυνητές που περνούν όλο το βράδυ εκεί για χάρη της Παβαγιάς. Το ίδιο βράδυ και ανήμερα της γιορτής, προσφέρεται φαγητό και μουσικά συγκροτήματα της περιοχής διασκεδάζουν τους προσκυνητές.

Τυχερός είναι αυτός που θα βρίσκεται στο χωριό μας στο διάστημα 10 έως 23 Δεκέμβρη που σφάζονται τα σπιτικά γουρούνια.

Την προηγούμενη ημέρα η οικοδέσποινα ετοιμάζει τα πάντα και την επομένη γίνεται η σφαγή του γουρουνιού και ο τεμαχισμός του με μαεστρία από τους άντρες. Έπειτα οι γυναίκες πιάνουν δουλειά με τις τσιγαρίδες, τα λουκάνικα, τις μπάμπες και τα κοψίδια.

Το μεσημέρι γίνεται το καθιερωμένο τραπέζι, όπου κάθονται οι άντρες και οι γυναίκες που πήραν μέρος σ?αυτή τη γουρουνοχαρά και δοκιμάζουν τις τσιγαρίδες και τα κοψίδια αλλά και τις νοστιμότατες φουρκιώτικες πίτες.